FIFA World Cup 2026: फुटबॉल मॅचमध्ये ९० मिनिटे ‘पुतळा’ बनून उभा राहणारा हा माणूस कोण?  

WhatsApp Group

FIFA World Cup 2026 DR Congo statue fan : फुटबॉलच्या मैदानावर जेव्हा ९० मिनिटांचा थरार सुरू असतो, तेव्हा प्रेक्षक गॅलरीत उत्साहाचे उधाण आलेले असते. हजारो चाहते ओरडत असतात, उड्या मारत असतात आणि आपल्या संघाचा उत्साह वाढवत असतात. पण याच गजबजलेल्या गर्दीत एक अशी व्यक्ती उभी असते, जी ९० मिनिटांत आपल्या शरीराची साधी हालचालही करत नाही. एखाद्या पाषाणाच्या पुतळ्यासारखा स्तब्ध, डोळ्यात देशाभिमानाची धग आणि चेहऱ्यावर एक गंभीर शांतता घेऊन उभा असलेला हा माणूस सध्या संपूर्ण फुटबॉल जगतात चर्चेचा विषय बनला आहे. त्याचे नाव आहे मिशेल मबोलाडिंगा. डेमोक्रॅटिक रिपब्लिक ऑफ कॉंगो (DR Congo) का हा सुपरफॅन केवळ आपल्या संघाला पाठिंबा देत नाही, तर तो फुटबॉलच्या मैदानातून आपल्या देशाचा रक्तरंजित इतिहास आणि एका महान नेत्याचा वारसा जगासमोर मांडत आहे.

५२ वर्षांच्या प्रदीर्घ प्रतीक्षेनंतर कॉंगोचा संघ FIFA World Cup 2026 च्या मुख्य स्पर्धेत परतला आहे. संपूर्ण देशात उत्सवाचे वातावरण असताना, उझबेकिस्तान आणि पोर्तुगालविरुद्धच्या सामन्यात सर्वांच्या नजरा मैदानातील खेळाडूंपेक्षा प्रेक्षक गॅलरीत उभ्या असणाऱ्या या ‘जिवंत पुतळ्यावर’ खिळल्या आहेत. पण मबोलाडिंगा असे का करतो? ९० मिनिटे एकाच स्थितीत उभे राहण्यामागे नक्की कोणते गुपित दडले आहे? हा इतिहास समजून घेण्यासाठी आपल्याला कॉंगोच्या भूतकाळात डोकावावे लागेल.

कोण आहेत पॅट्रिस लुमुम्बा? ज्यांच्यासाठी मबोलाडिंगा बनतो ‘स्टॅच्यू’

मिशेल मबोलाडिंगा ज्या पोझमध्ये ९० मिनिटे उभा राहतो, ती पोझ कॉंगोचे येथे पहिले लोकशाहीवादी पंतप्रधान पॅट्रिस लुमुम्बा यांच्या प्रसिद्ध पुतळ्याची प्रतिकृती आहे. १७ जानेवारी १९६१ रोजी, बेल्जियमच्या गुलामगिरीतून स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर अवघ्या काही महिन्यांतच, कॉंगो संकटादरम्यान लुमुम्बा यांची क्रूरपणे हत्या करण्यात आली होती. काटांगा प्रांतातील फुटीरतावादी आणि बेल्जियन अधिकाऱ्यांच्या संगनमताने हा कट रचला गेला होता. लुमुम्बा हे कॉंगोच्या अखंडतेचे आणि स्वातंत्र्याचे प्रतीक होते.

हेही वाचा – अजब! सरकारी जमिनीवर ‘पॅराशूट’ खोबरेल तेल शिंपडून साकडे; ख्रिश्चन महिलेचा व्हिडिओ व्हायरल

“मी माझ्या देशासाठी आणि स्वातंत्र्यासाठी मरायला तयार आहे, कारण आपला इतिहास रक्ताने लिहिला गेला आहे,” हे लुमुम्बा यांचे विचार आजही प्रत्येक कॉंगोवासीयाच्या मनात जिवंत आहेत. मिशेल मबोलाडिंगा याच विचारांना मैदानावर जिवंत ठेवण्याचे काम करतो.

लुमुम्बा यांच्या हत्येनंतर, १९६५ मध्ये मोबुतु सेसे से科 (मोबुतु सेसे सेको) या हुकूमशहाने लष्करी बंडाद्वारे सत्ता हस्तगत केली आणि देशाला एका अंधाऱ्या खाईत लोटले. १९७१ मध्ये त्याने देशाचे नाव बदलून ‘झैरे’ (Zaire) केले. या हुकूमशाहीच्या काळात कॉंगोच्या जनतेने प्रचंड छळ सोसला.

१९७४ चा तो काळा इतिहास आणि हुकूमशहाची ढवळाढवळ

कॉंगोने यापूर्वी १९७४ मध्ये ‘झैरे’ या नावाने वर्ल्ड कप गाठला होता. पण तो प्रवास अभिमानास्पद ठरण्याऐवर एका शोकांतिकेत बदलला. हुकूमशहा मोबुतु सेसे सेको याने संघाच्या अंतर्गत बाबींमध्ये थेट हस्तक्षेप करण्यास सुरुवात केली होती. युगोस्लाव्हियाविरुद्धच्या सामन्यात, जेव्हा संघ ९-० अशा लाजिरवाण्या फरकाने हरला, तेव्हा मोबुतुने थेट खेळाडूंच्या बदल्यांचे निर्णय स्वतः घेतले होते. खेळाडूंना धमक्या दिल्या गेल्या होत्या की जर ते पुढचा सामना मोठ्या फरकाने हरले, तर त्यांना मायदेशी परत येऊ दिले जाणार नाही.

हा काळा इतिहास पुसून काढण्यासाठी आणि हुकूमशाहीच्या छायेतून बाहेर पडून आपल्या खऱ्या नायकाला – म्हणजेच पॅट्रिस लुमुम्बा यांना – न्याय देण्यासाठी मिशेल मबोलाडिंगाने हे अनोखे पाऊल उचलले आहे. ५२ वर्षांनंतर जेव्हा कॉंगो पुन्हा एकदा FIFA World Cup 2026 च्या मंचावर आला आहे, तेव्हा हुकूमशहाचा तो जुना इतिहास विसरून लुमुम्बा यांच्या त्यागाची आठवण जगाला करून देणे, हाच मबोलाडिंगाचा एकमेव उद्देश आहे.

आफ्रिका कप ऑफ नेशन्समधील तो वाद आणि अल्जेरियाच्या खेळाडूची माफी

मिशेल मबोलाडिंगा पहिल्यांदा २०२५ च्या आफ्रिका कप ऑफ नेशन्स (AFCON) दरम्यान प्रकाशझोतात आला. कॉंगोच्या संघाने या स्पर्धेत उत्कृष्ट कामगिरी केली होती. मात्र, राउंड ऑफ १६ मध्ये अल्जेरियाविरुद्ध १-० असा पराभव झाल्यानंतर एक धक्कादायक घटना घडली. मॅच संपल्यानंतर मबोलाडिंगाचे शरीर ९० मिनिटे एकाच स्थितीत राहिल्यामुळे जाम झाले होते आणि त्याला इतर चाहते उचलून बाहेर नेत होते.

या परिस्थितीचा गैरफायदा घेत अल्जेरियाचा खेळाडू मोहम्मद अमीन अमोउरा याने मबोलाडिंगाची खिल्ली उडवली आणि जमिनीवर पडून त्याची नक्कल केली. या घटनेनंतर जगभरातील फुटबॉल चाहत्यांनी अमोउरावर तीव्र शब्दांत टीका केली. हा केवळ एका चाहत्याचा अपमान नव्हता, तर कॉंगोच्या राष्ट्रीय अस्मितेवर झालेला तो आघात होता. वाद वाढल्यानंतर अमोउराने सार्वजनिक माफी मागितली. इतकेच नव्हे तर, अल्जेरियाच्या संघाने मबोलाडिंगाला आपल्या ट्रेनिंग कॅम्पमध्ये आमंत्रित केले आणि त्याच्या पाठीवर ‘लुमुम्बा’ नाव लिहिलेली जर्सी भेट देऊन या वादावर पडदा टाकला.

इबोलाचे संकट आणि वर्ल्ड कपचे ‘मानद सदस्यत्व’

कॉंगोने जेव्हा FIFA World Cup 2026 चे तिकीट निश्चित केले, तेव्हा मिशेल मबोलाडिंगा रातोरात देशाचा ‘नॅशनल हिरो’ बनला. देशभरात झालेल्या जल्लोषात तो आकर्षणाचा केंद्रबिंदू होता. कॉंगो फुटबॉल फेडरेशनने त्याच्या या निष्ठेचा सन्मान करत त्याला वर्ल्ड कपसाठी जाणाऱ्या अधिकृत शिष्टमंडळात (Official Delegation) स्थान दिले. त्याचा प्रवास आणि राहण्याचा संपूर्ण खर्च फेडरेशनने उचलला आहे.

या वर्ल्ड कप प्रवासापूर्वी कॉंगोच्या काही भागांत इबोला विषाणूचे भीषण संकट पसरले होते. देश अनेक अडचणींचा सामना करत होता. अशा परिस्थितीतही मबोलाडिंगाने संघासोबत राहण्याचा निर्णय घेतला. वर्ल्ड कपच्या पहिल्या सामन्यात तो उपस्थित राहू शकला नसला, तरी उझबेकिस्तान आणि आगामी पोर्तुगालविरुद्धच्या सामन्यात तो पुन्हा एकदा मैदानात त्याच ‘पोझ’मध्ये उभा राहिलेला दिसत आहे.

फुटबॉल केवळ खेळ नाही, तर तो देशाचा जिवंत दस्तऐवज आहे

मिशेल मबोलाडिंगाची ही कहाणी आपल्याला एका वेगळ्याच सत्याची जाणीव करून देते. फुटबॉल म्हणजे केवळ ९० मिनिटांचा खेळ, गोल आणि ट्रॉफी नाही. कधीकधी हा खेळ एखाद्या देशाच्या वेदना, त्यांचा संघर्ष आणि त्यांच्या विसरल्या गेलेल्या नायकांना जिवंत ठेवण्याचे सर्वात मोठे माध्यम बनतो.

FIFA World Cup 2026 च्या मैदानात कॉंगोचा संघ जिंको किंवा हारो, पण गॅलरीत उभा असलेला हा ‘जिवंत पुतळा’ इतिहास घडवून गेला आहे. जोपर्यंत फुटबॉल जिवंत राहील, तोपर्यंत पॅट्रिस लुमुम्बा यांचा वारसा आणि मबोलाडिंगाची ही अद्भुत निष्ठा क्रीडा जगताच्या इतिहासात सुवर्णअक्षरांनी लिहिली जाईल.

‘वाचा मराठी’चा व्हॉट्सअप ग्रुप जॉईन करण्यासाठी येथे क्लिक करा

Leave a comment